PİLLERİN KULLANIMINDA DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN UNSURLAR

28 Nisan 2017 Cuma
Post Image

Pil, kimyasal enerjinin depolanabilmesi ve elektriksel bir forma dönüştürülebilmesi için kullanılan bir aygıttır.

Bilinen en eski insan yapısı piller, Bağdat Pilleridir. MÖ 250 ve M.S. 640 yılları arasında yapıldığı tahmin edilmektedir. Pillerin gelişimi, 1800 yılında İtalyan fizikçi Alessandro Volta tarafından geliştirilen Voltaik (Voltaic) pil ile başlamıştır. Dünya çapında pil endüstrisinin 2019 yılında 120 milyar ABD dolarına çıkması öngörülmektedir.

Genel olarak piller, kullanıldıktan sonra atılan (Non-rechargeable) ve tekrar şarj edilebilen (Rechargeable) piller olarak ikiye ayrılır.

Kullanıldıktan sonra atılan (şarj edilmeyen) piller:

  • Çinko-karbon pil 
  • Çinko-klorid 
  • Alkalin pil 
  • Gümüş-oksit pil 
  • Lityum (Lithium) pil 
  • Çinko-hava pil 
  • Isıl (Termal) pil 

 

 

Şarj edilebilen (tekrar kullanılabilen) piller:

  • Kurşun-asit pil 
  • Lityum-iyon pil 
  • Lityum-iyon polimer pil 
  • Sodyum-sülfür (NaS) pil
  • Nikel metal hidrit (Ni-MH) pil
  • Nikel-kadmiyum pil 

 

Yukarıda isimleri verilen çeşitli pil sistemlerinin cihazlarda kullanımı, muhafazası ve sekonder türlerin şarj edilmesi esnasında tüketicinin dikkat etmesi gereken hususlar ile, ömrünü tamamlayarak atık hale gelen pillerin insan sağlığına zarar vermemesi ve çevreyi kirletmemesi için göz önünde bulundurulması gereken hususlar aşağıda özetlenmiştir.

 

  1. Uzun süreyle kullanılmayacak piller cihazlarından çıkartılmalı, artı ve eksi uçları kuru bir bezle silinmeli ve kısa devre yaratmayacak şekilde naylon bir torbada veya karton kutuda muhafaza edilmelidir. Aksi taktirde pillerin sızarak, cihaza zarar verme ihtimali vardır.
  2. Bütün pil sistemleri belirli bir ömre sahip olduklarından, her zaman ihtiyaç duyulan sayıda pil satın alınmalıdır.
  3. Piller sökülmemeli, içleri açılmaya çalışılmamalı, delinmemeli ve ezilmemelidir.
  4. Pillerin artı ve eksi uçları herhangi bir metal iletkenle birleştirilip, kısa devreler yaratılmamalıdır.
  5. Şarj edilmeyen piller kesinlikle şarj işlemine tabi tutulmamalıdır. Aksi takdirde aşırı ısınma, şişme, gaz çıkışı, alevlenme ve hatta patlama görülebilir.
  6. Yeni satın alınmış piller kullanım aşamasına kadar orijinal ambalajlarında tutulmalıdır. 

 

  1. Piller cihazlara yerleştirilirken temas noktalarının iyice temizlenmesi yararlıdır. Aksi halde enerji kayıpları söz konusu olacaktır.
  2. Farklı gerilimlere sahip, farklı yapılardaki piller ve şarjlı/şarjsız piller aynı cihaz içerisinde kullanılmamalıdır.
  3. Pille çalışan cihazlar kalorifer, soba, ocak vs. gibi ısı kaynaklarından uzakta tutulmalı ve nakil vasıtalarının torpido gözünde veya direk güneş ışığı alabilen konsolları üzerinde uzun sürelerle bırakılmamalıdır.

 

  1. Piller su, deniz suyu veya diğer oksitleme özelliğine sahip maddelerle temas ettirilmemelidir.
  2. Şarjlı piller, kendilerine mahsus şarj cihazları kullanılarak ve imalatçı firmanın öngördüğü süreye uyularak şarj edilmelidir. Bu suretle pillerden en yüksek verim elde edileceği gibi pillerin aşırı ısınmaları, şişmeleri, gaz çıkarmaları, alevlenmeleri ve hatta patlamaları önlenecektir.
  3. Şarjlı NiCd ve NiMH pillerini tamamen boşalmadan önce şarj etmemeye dikkat ediniz. Bu suretle pillerin kullanım ömrü daha da uzayacaktır. Bahis konusu pillerin sürekli aşırı şarjından da kaçınınız.
  4. Piller buzdolabında saklanabilir. Ancak piller buzluk veya derin dondurucu bölümlerine konulmamalıdır.
  5. Pillerinizi bilezik, yüzük, kolye, metal para veya diğer madeni eşyalarla birlikte aynı yere koyulmamalıdır. Kısa devre yapmasına ve yangın çıkmasına sebep olabilir.
  6. Aynı cihaz içerisinde, aynı markadan olsa dahi, yeni piller eski pillerle karıştırılarak kullanılmamalıdır. Bu yapılırsa yeni pillerin ömrünün kısalması söz konusu olacaktır.
  7. Farklı gerilimlere sahip, farklı yapılardaki piller ve şarjlı/şarjsız piller aynı cihaz içerisinde birlikte kullanılmamalıdır. Aksi takdirde cihaz hasar görebilir, pillerin hizmet ömrü kısalır ve hatta patlama riskleri ortaya çıkabilir.
  8. Atık piller kesinlikle yakılmamalıdır. Atık piller toprağa gömülmemelidir. Atık piller denizlere, akarsulara, göllere veya kanalizasyon kanallarına dökülmemelidir.
  9. Ömrünü tüketmiş veya tamamen boşalmış piller cihazları içersinde bırakılmamalıdır.
  10. Atık haldeki nikel-kadmiyum pillerinin insan sağlığına zararlı kadmiyum maddesi içerdiği unutulmamalıdır.

 

  1. Eskimiş, hasar görmüş veya modası geçmiş cep telefonu, kol saati, hesap makinesi, diz üstü bilgisayarı, elektronik oyunlar, vs. gibi cihazlar pilleriyle birlikte atılmamalı, bünyelerindeki piller çıkartılarak diğer atık pillerle birlikte biriktirilmelidir.
  2. Eğer pilin etrafını saran renkli kılıf zarar görmüş ise bu kılıf bir an önce değiştirilmelidir. Bu tür pillerdeki tek koruma etrafına sarılı olan kılıftır.
  3. Şarj edilebilir piller şarj işleminden sonra şarj cihazından çıkarılmalıdır. Şarjda bekletilen pillerin kullanım ömrü kısalır.
  4. Piller mümkün olduğunca çok sıcak ya da çok soğuk yerlerde çalıştırılmamalıdır. Pilleri oda sıcaklığında muhafaza etmeye gayret gösterilmeli. 
  5. Pili tükettikten sonra, çöpe atmayın. Belli bir yerde toplayarak, pil dönüşüm kutularına atabilirsiniz. 
  6. Şarj işlemlerinin her zaman oda sıcaklığında yapılmasına dikkat edilmelidir. Yüksek veya düşük sıcaklıklarda şarj veriminin çok düşeceği unutulmamalıdır.
  7.  Atık haldeki pilleri ayrı bir yerde (naylon torba, kutu veya kavanoz gibi) biriktiriniz. Evinizdeki veya iş yerinizdeki atık piller uzun sürelerle muhafaza edilmemelidir.
  8. Toplanan atık piller bulunduğunuz yere en yakın mahaldeki atık pil toplama kutusuna atılmalı veya satın alındıkları yerlere götürülmelidir.
  9. Ekonomik koşullar ve cihazınızın teknik özellikleri göz önünde tutularak, daha uzun ömre sahip ve dolayısıyla çok daha sonra atık hale gelecek şarjlı pillerin kullanımı mümkün olduğunca tercih edilmelidir.

 

 

 

Kaynaklar

 

[1] http://tap.org.tr/tasinabilir_pillerin_kullaniminda_dikkat_edilmesi_gereken_hususlar-185.html

 

[2] https://www.freedoniagroup.com/World-Batteries.html

 

Talha Zübeyir YÜCEL

 

Tasarım Mühendisi

 

ASPİLSAN Enerji A. Ş.

ÜST

ASPİLSAN ÖZEL BÖLÜMÜ